Từ vai trò bổ trợ cho công năng, thảm dần xác lập vị thế như những thực thể nghệ thuật độc lập, mang theo khả năng định hình cảm xúc, khoanh vùng bản sắc và tạo nên những nhịp nghỉ thị giác đầy tinh tế cho mỗi ngôi nhà.
Trong nhịp chuyển động của thiết kế đương đại, thảm không còn bị bó buộc trong những khuôn thước vuông vức hay chữ nhật truyền thống. Thay vào đó là cuộc cách mạng của sự tự do: những đường viền phi đối xứng, những hình thái hữu cơ “tan chảy” hay những nhát cắt hình học táo bạo bắt đầu chiếm lĩnh không gian. Mỗi tấm thảm lúc này không chỉ là kết quả của kỹ nghệ thêu dệt tỉ mỉ, mà còn là bản lưu trữ những ký ức văn hóa và những tư duy trừu tượng sắc sảo.
Ảnh: Tapis Rouge
1. Thảm Sunset – Sitap Carpet Couture Italia
Không đi theo lối tả thực, thiết kế thảm Sunset của Sitap Carpet Couture Italia tái hiện khoảnh khắc chiều tà thông qua những mã hiệu hình học trừu tượng: phần đỉnh vòm mềm mại gợi nhắc đến bầu trời, kết hợp cùng những vòng cung đồng tâm biểu tượng cho vầng nhật nguyệt đang lặn dần vào những dải đa giác xếp chồng là những rặng núi hay địa tầng của mặt đất.
Sự đan xen giữa len và lụa tre với bảng màu trầm mặc của đất nung, xanh rêu và xám tro không chỉ tạo nên sự chuyển biến sắc độ tinh tế, mà còn gợi mở chiều sâu xúc giác nhờ kỹ thuật tỉa nổi thủ công trên bề mặt. Tấm thảm mang đến cảm giác về một không gian cô đọng, nơi ánh sáng cuối ngày được hữu hình hóa thành những đường nét toán học gãy gọn, ẩn dụ cho sự tĩnh tại của tâm hồn và nhịp nghỉ ngơi cần thiết để khép lại những biến động của đời sống thường nhật.
Ảnh: Sitap Carpet Couture Italia
2. Cangaço – Estudio Campana
Dưới sự nhào nặn của Estudio Campana, tấm thảm Cangaço tôn vinh di sản văn hóa vùng Đông Bắc Brazil. Lấy cảm hứng trực tiếp từ kỹ nghệ chạm khắc da trên trang phục của các chiến binh dân gian Cangaço, các nhà thiết kế đã tái cấu trúc các họa tiết arabesque và hình sao đặc trưng vốn được nghệ nhân Espedito Seleiro lưu truyền để biến chúng thành những hình học rực rỡ trên mặt sàn.
Về mặt kỹ thuật, Cangaço được chế tác bằng phương pháp hand-tufted (dệt tay bằng súng dệt) trên nền len tự nhiên, cho phép kiểm soát mật độ sợi và tạo ra những cao độ khác nhau cho sợi len. Trọng tâm của thiết kế nằm ở kỹ thuật cắt tỉa (sculpting) tỉ mỉ, giúp các mảng màu hồng fuchsia, vàng nghệ và xanh ngọc nổi khối rõ rệt, tạo nên chiều sâu thị giác 3D đa tầng. Với hình dáng hữu cơ phi quy tắc xóa bỏ mọi giới hạn của khuôn khổ truyền thống, tấm thảm là lời khẳng định về khả năng chuyển hóa các giá trị thủ công thô mộc thành ngôn ngữ điêu khắc hiện đại, ẩn dụ cho sức sống bền bỉ của những căn tính văn hóa trong thế giới đương đại.
Ảnh: Nodus
3. Thảm Symi – Ferruccio Laviani
Tấm thảm Symi ra đời từ cuộc đối thoại đầy ngẫu hứng giữa kiến trúc sư Ferruccio Laviani và thương hiệu Illulian. Lấy cảm hứng từ hòn đảo Symi thanh bình của Hy Lạp – nơi những ngôi nhà mang sắc màu pastel xếp chồng lên nhau bên bờ biển vắng, thiết kế này tái hiện lại khung cảnh ấy thông qua những dải màu như những nhát cọ màu nước khổng lồ đan xen và chồng lấp lên nhau một cách tự do.
Những sợi len Himalaya và lụa tự nhiên được thắt nút thủ công với mật độ cực cao, tạo nên một bề mặt không chỉ bóng mượt mà còn mô phỏng chân thực kết cấu của những vệt sơn còn ướt trên toan. Với hình dáng không đối xứng phá bỏ mọi quy chuẩn hình học, Symi mang đến cảm giác về một tác phẩm nghệ thuật đang tan chảy trên sàn nhà, ẩn dụ cho tinh thần tự do và sự xóa nhòa ranh giới giữa hội họa thuần túy với không gian sống đương đại.
Ảnh: Illulian
4. Fili – Mariantonia Urru
Fili là minh chứng cho sự chuẩn xác trong kỹ nghệ dệt Pibiones – một phương thức chế tác thủ công đặc hữu của vùng Sardinia, được xưởng dệt Mariantonia Urru vận hành trên hệ thống khung cửi gỗ truyền thống. Trọng tâm của thiết kế nằm ở cấu trúc bề mặt được tạo thành từ hàng nghìn vòng sợi lặp lại (loops), nơi người thợ dệt sử dụng các thanh kim loại mảnh để nâng sợi ngang lên khỏi nền vải, tạo nên những ‘hạt’ nổi khối có mật độ dày đặc và độ chuẩn xác tuyệt đối về mặt hình học.
Sự kết hợp giữa sợi len bản địa Sarda và sợi bông (cotton) không chỉ mang lại độ bền cơ học cao mà còn tạo nên một nền tảng vật liệu vững chắc cho các chi tiết dệt nổi 3D. Các đường kẻ dọc (Fili) và những hình khối trừu tượng được tích hợp trực tiếp vào cấu trúc dệt, thay vì in hay thêu đè, giúp tấm thảm giữ được sự đồng nhất giữa họa tiết và cốt vải. Việc bảo tồn kỹ thuật dệt hạt này không chỉ là duy trì một di sản thủ công, mà còn là sự khẳng định giá trị của những quy trình sản xuất chậm, nơi mỗi chi tiết nhỏ nhất trên bề mặt đều là kết quả của một phép tính kỹ thuật tỉ mỉ và sự am tường về vật liệu.
Ảnh: Mariantonia Urru
5. Fragment I của Dinodo Studio
Tấm thảm Fragment I ra đời dưới sự hợp tác sáng tạo đầy cảm hứng giữa nghệ sĩ thị giác Dominik Scharfer và Dinodo Studio. Mô phỏng những tàn tích La Mã cổ đại, sản phẩm thuộc bộ sưu tập Preliminary Aftershocks, gồm 4 thiết kế riêng biệt và mỗi thiết kế chỉ được sản xuất giới hạn với 9 phiên bản.
Những nút thắt siêu nhỏ được dệt tay trên nền len Himalaya, lanh và lụa tự nhiên kết hợp cùng các chi tiết bề mặt như những vết xước, mảnh vỡ hay dấu tích phong hóa, tấm thảm mang đến cảm giác ký ức lịch sử bị phân mảnh và rơi vỡ trên sàn nhà, ẩn dụ cho sự đổ vỡ, mất kết nối và lãng quên cốt lõi văn hóa trong đời sống hiện đại.
Ảnh: Dinodo Studio
6. CELL 001-GR của Loominology
Tấm thảm CELL 001-GR là một thiết kế nổi bật trong bộ sưu tập Bespoke 2024 của Loominology – thương hiệu sản xuất thảm nổi tiếng tại Istanbul với các sản phẩm dệt thủ công theo yêu cầu. Được chế tác bằng kỹ thuật tuft weaving trên máy dệt chuyên dụng, CELL 001-GR kết hợp chất liệu len và viscose để tạo nên độ cao lông thảm dao động từ 12mm đến 17mm, cho ra bề mặt mềm mại và sinh động vô cùng ấn tượng.
Sở hữu hình dáng bất đối xứng phi truyền thống, trông giống một tế bào đang không ngừng mở rộng với những mảng màu đa dạng: xanh lá, vàng ánh kim, xám và đen bố trí xen kẽ, CELL 001-GR dễ dàng hòa hợp trong nhiều không gian sống hiện đại như phòng khách, phòng ngủ hay tiền sảnh.
Ảnh: Loominology
Ảnh: Loominology
7. Irmaos Beige của Toulemonde Bochart
Ra đời nhân dịp Năm Brazil tại Pháp, tấm thảm Irmaos Beige là minh chứng cho sự giao thoa hài hòa giữa chủ nghĩa hiện đại Brazil và nghệ thuật hình học trừu tượng – dấu ấn quen thuộc trong các thiết kế của kiến trúc sư Noel Marinho từ thập niên 1950. Sau khi được Toulemonde Bochart tái sản xuất thủ công bằng kỹ thuật dệt tay truyền thống, thảm sở hữu độ dày lý tưởng (16 mm), bề mặt mượt mà và độ bền cao, phù hợp với những khu vực có tần suất sử dụng lớn như phòng khách, tiền sảnh.
Phiên bản Irmaos Beige đặc biệt gây ấn tượng với bảng màu được lấy cảm hứng từ thiên nhiên nhiệt đới: ánh nắng mặt trời, sắc ấm của đất đỏ, gam vàng dịu nhẹ của cát và điểm nhấn xanh ngọc lam. Các họa tiết hình học không đồng đều theo phong cách Memphis được sắp đặt một cách khéo léo để tạo nên bố cục năng động, biến Irmaos thành một tác phẩm nghệ thuật thực thụ trên nền sàn, vừa kích thích trí tưởng tượng vừa nâng tầm thẩm mỹ không gian sống.
Ảnh: Toulemonde Bochart
8. Loko Colour của GAN
Với đường nét bất quy tắc và bảng màu sống động, Loko Colour là tuyên ngôn nghệ thuật của nhà thiết kế người Ukraine Daria Zinovatnaya. Được dệt thủ công trên chất liệu len cao cấp, vẻ ngoài mềm mại nhưng góc cạnh của tấm thảm mang đến trải nghiệm thị giác ấn tượng. Thông qua những mảng màu có hiệu ứng giao thoa, Loko Colour chú trọng thể hiện mối liên hệ sâu sắc giữa tâm trạng và màu sắc, minh chứng cho việc bầu không khí của nội thất có thể được điều chỉnh bởi các sắc độ.
Ảnh: GAN
9. Stamps của Ink.Rugs
Thảm Stamps thuộc bộ sưu tập Travelogue ra mắt năm 2024, là thành quả sáng tạo của NTK Inkiostro Bianco dành cho thương hiệu Ink.Rugs. Không đơn thuần là thảm trải sàn, Stamps giống như một bản đồ thị giác của hành trình sáng tạo, nơi mỗi hình khối và màu sắc gợi lên ký ức từ trải nghiệm cá nhân của nhà thiết kế, đồng thời phản chiếu triết lý “khơi mở thế giới vô hình chỉ bằng sự quan sát”.
Tấm thảm sử dụng chất liệu polyamide cao cấp (100 % PA 6.6) với hai loại vải lông cao cấp là Soft Touch và Compact Touch, có độ bền cao, an toàn đối với sức khỏe con người và vật nuôi. Với đa dạng kiểu dáng để lựa chọn, từ hình tròn đến chữ nhật, Stamps chơi đùa tại ranh giới của hình khối để tạo nên hiệu ứng không gian trừu tượng và quyến rũ.
Ảnh: Ink.Rugs
Ảnh: Ink.Rugs
10. Abstraction III.I của Tapis Rouge
Abstraction III.I là tác phẩm nổi bật trong bộ sưu tập Abstraction III do Natalia Enze thiết kế cho thương hiệu Tapis Rouge, phản chiếu tinh thần trừu tượng của trào lưu Avant-garde thế kỷ 20. Được đan thắt nút hoàn toàn thủ công tại Nepal, sản phẩm sử dụng len mật độ cao với độ dày lông trung bình từ 6 đến 30 mm, mang lại kết cấu ba chiều mềm mại và sinh động.
Thiết kế của Abstraction III.I được đánh giá cao bởi sự đối lập mạnh mẽ của màu sắc và hình khối, tạo nên một bố cục kích thích thị giác. Hình dạng mềm mại cùng đường viền uốn lượn không theo quy tắc giúp thảm trở thành điểm nhấn trung tâm trong mọi không gian nội thất, bất kể phong cách.
Ảnh: Tapis Rouge
11. Squares Revisited 25 của Zollanvari
Tấm thảm Squares Revisited 25 đến từ bộ sưu tập Gabbehs Geometric của thương hiệu Thụy Sĩ-Iran Zollanvari là một biểu tượng sống động của kỹ thuật dệt truyền thống. Được dệt thủ công bằng chất liệu len cao cấp theo chuẩn Super Fine Gabbeh – dòng thảm tinh xảo nhất được công nhận trên toàn thế giới, Squares Revisited 25 nổi bật với cấu trúc ô vuông đa sắc, lấy cảm hứng từ các họa tiết hình học quen thuộc trong kelim và thảm bộ lạc vùng Fars, Iran.
Mỗi ô vuông là một mảnh ghép đặc sắc, mang đậm tinh thần tự do, ngẫu hứng và bản sắc văn hóa của các bộ tộc du mục như Ghashgha’i hay Luri. Họ là những nghệ nhân đã tạo nên tiền thân của thảm Gabbeh – một hình thức chăn dệt nghệ thuật cho đời sống du cư. Với sự kết hợp mê hoặc giữa hình khối và màu sắc, Squares Revisited 25 không chỉ là một vật dụng trang trí nội thất, mà còn là một tuyên ngôn thị giác đầy cảm xúc, phản ánh tinh thần phóng khoáng và chiều sâu văn hóa vùng Trung Đông.
Ảnh: Zollanvari
12. Phoolon Ka Rasta của Jaipur Rugs
Tấm thảm Phoolon Ka Rasta của Jaipur Rugs được kết tinh giữa truyền thống và nghệ thuật đương đại, dệt hoàn toàn bằng tay bởi các nghệ nhân Jaipur – cái nôi của nghệ thuật dệt thảm lâu đời ở Ấn Độ. Với cái tên mang nghĩa “Con đường của những bông hoa”, thiết kế này tái hiện khu vườn tràn ngập ký ức và sắc hoa bản địa.
Sử dụng chất liệu cao cấp và kỹ thuật dệt nút tay đã được truyền lại qua nhiều đời, mỗi tấm thảm cần từ 3 đến 6 tháng để hoàn thành với hàng ngàn nút thắt tỉ mỉ. Với bề mặt mềm mịn, độ dày lý tưởng và vẻ đẹp tự nhiên của bảng màu đất nung cùng hoa văn cổ điển, Phoolon Ka Rasta là điểm nhấn di sản trong không gian sống hiện đại.
Ảnh: Jaipur Rugs
Thực hiện: Thùy Như
Xem thêm:
8 mẫu sofa tái định nghĩa không gian sống hiện đại
