Căn nhà gây ấn tượng với kiến trúc gỗ truyền thống ở Nam Định, đặc biệt là cấu trúc của các cây cầu Ngói cũ đã vài trăm năm tuổi ở đây – cấu trúc không chỉ giúp di chuyển, mà còn có thể che chở cho sự cư ngụ. Khi bắt đầu công trình, hình dáng dài hẹp của khu đất khiến KTS nghĩ đến ý tưởng sẽ làm mới cấu trúc Cầu Ngói, để cấu trúc này đạt được độ cao của nhà 3 tầng và từ đó tạo thành những chuyển biến nhịp điệu kịch tính cho không gian, che chở cho các sinh hoạt của gia đình. Từ khi bắt đầu ý tưởng và phác thảo công trình đã như vậy, xuyên suốt và mạch lạc. Những thay đổi sau đó chỉ là ở cấu trúc, cấu tạo, liên kết gỗ đều là những thay đổi cần thiết giúp một kết cấu gỗ có thể đạt được độ cao 3 tầng trong một khối dáng mang nhiều nhịp điệu biến chuyển.

Ảnh: Nam Võ

Là không gian sinh hoạt chính của căn nhà, phòng ăn được thiết kế với phần trần cao thoáng đãng, tạo hiệu ứng không gian kịch tính nhưng cũng gần gũi thông quan việc sử dụng chất liệu và màu gỗ ấm, ánh sáng tự nhiên chan hòa.

Ảnh: Nam Võ

Ảnh: Nam Võ
Căn nhà tọa lạc trong một làng có truyền thống về chế tác gỗ, nên việc làm kết cấu gỗ, ngói truyền thống như sự gìn giữ và phát huy truyền thống lâu đời của làng mộc. Nhóm thiết kế của atelier tho.A muốn thử thách kết cấu, làm mới và tìm tòi thêm những khả thể khác nhau về không gian tạo nên từ cấu trúc gỗ. Các không gian và cấu trúc phải quen mà lạ. Quen là vẫn các tiết diện đó, nhưng lạ là cách chúng kết hợp với nhau đã không còn như trước. Trong truyền thống, cấu trúc gỗ thường đăng đối, tạo ra các trục rõ rệt trong không gian. Nhưng ở căn nhà này, kết cấu gỗ giúp tạo không gian bất đối xứng, có điểm xuống rất thấp, nhưng có điểm lại tạo được vùng không gian cao 3 tầng – một thử thách đặc biệt phức tạp về kỹ thuật và độ chi tiết trong thi công, hoàn thiện.

Khối không gian của căn nhà cổ được gìn giữ cẩn thận và chiếc sân trong với góc cong như một đối thoại nhẹ nhàng giữa cũ và mới.

Tầng thứ hai của ngôi nhà là gác lửng chuyển tiếp đến không gian áp mái, đây cũng là nơi có thể quan sát và kết nối tối đa với các khu vực trong căn nhà.
Toàn bộ công trình là khối nhà xây sau, tọa lạc trên phần đất trước đây là căn bếp cũ, là nơi nấu nướng, ăn uống và trà nước của cả nhà. Cách thức tổ chức gian bếp riêng, độc lập với gian chính là một nét văn hóa được gìn giữ. Không gian phòng khách là phản trà, cũng tiếp nối cách sinh hoạt tiếp khách nơi làng quê. Ngoài sự thân thuộc của gỗ, hệ mái ngói thẻ hạ xuống thấp cũng làm cho mặt ngoài công trình tiếp nối nhịp điệu gần gũi của các ngôi nhà mái ngói khác trong làng.

Với chủ trương tận dụng toàn bộ diện tích, nhưng theo cách rất có kiểm soát, không gian được thiết kế theo hướng mở, tạo sự liên kết và dòng chảy tự nhiên, tuy nhiên mỗi khu vực vẫn đảm bảo được sự riêng tư cần thiết cho gia chủ.

Nhóm thiết kế tìm tòi thêm những khả thể khác nhau về không gian tạo nên từ cấu trúc gỗ. Các không gian và cấu trúc phải quen mà lạ. Quen là vẫn các tiết diện đó, nhưng lạ là cách chúng kết hợp với nhau đã không còn như trước.
Căn nhà dành cho cả đại gia đình sum họp nhưng những ngày thường, hai Ông Bà lại là người dùng chính. Làm sao để gian bếp luôn sáng, mọi thứ luôn sẵn tiện cho hai người lớn tuổi có thể thao tác, và hơn thế, nhóm thiết kế mong muốn mỗi một cảnh sống của Ông Bà hay khi sum họp gia đình đều tràn ngập tính thơ. Không gian gợi cảm giác gần gũi, thân mật và có đôi chút huyền ảo nhờ cách chọn lọc ánh sáng từ trên cao và từ bên hông dài hẹp của công trình. Ánh sáng không chiếu trực tiếp mà được lọc qua kết cấu gỗ nên luôn mang cảm giác ấm áp, đổ tràn lên những hoạt động bên dưới.

Ánh sáng không chiếu trực tiếp mà được lọc qua kết cấu gỗ nên luôn mang cảm giác ấm áp, đổ tràn lên những hoạt động bên dưới.

Căn nhà dùng làm nơi sum họp cho một đại gia đình nên không gian sinh hoạt chung được cân nhắc và chăm chút đặc biệt. Những nỗ lực tạo nên góc nhìn và thủ pháp mới cho truyền thống tạo tác cũ đã biến không gian thành nơi có nhịp chuyển vừa êm ái, dễ chịu vừa bất ngờ và kịch tính.
Căn nhà là sự huy động tổng lực của các nhóm thợ giỏi trong làng, họ khéo léo và biết kết hợp, dám làm những cấu kiện quen mà lạ, dám bỏ qua cái tôi kinh nghiệm để thử với những không gian mới từ vật liệu quen. Nhờ sự tài khéo và tỉ mỉ bậc thầy, công trình lướt qua được những đoạn khó mà chính nhóm thiết kế cũng cảm thấy bất ngờ.

Ảnh: Nam Võ

Ảnh: Nam Võ
Bài: PinkQ | Ảnh: Nam Võ
Xem thêm
Căn hộ Aqua: Nơi phương Đông lắng lại