Với nhiều quán cafe Hà Nội, hoài cổ không đơn thuần là phong cách thẩm mỹ mà còn là cách kể chuyện về thành phố, bằng đồ vật, không gian, và ký ức. Một chiếc radio cũ, bộ lịch treo tường từ thập niên trước, hay hàng ghế gỗ quen thuộc của những căn nhà phố một thời, tất cả được chọn lựa và sắp đặt có chủ ý, như những mảnh ghép tái hiện lại một Hà Nội đã qua. Ở những không gian này, người ta đến để thưởng thức đồ uống, ngồi lại với một phiên bản chậm hơn, trầm hơn của thành phố.
Trong bài viết này, ELLE Decoration Vietnam điểm qua một số quán cafe tại Hà Nội đang làm điều đó theo cách riêng của mình.
1. Cafe Phố Cổ
Ẩn sau một cửa hàng nhỏ trên phố Hàng Gai, quán mở ra theo kiểu bố cục quen thuộc của nhà phố Hà Nội truyền thống với mặt tiền hẹp, không gian kéo dài vào trong. Bước qua lối vào, một hành lang dẫn ra sân trong nơi cây cảnh và lồng chim tạo nên khoảng tách biệt đáng kể so với sự nhộn nhịp của con phố phía ngoài. Ngôi nhà có từ năm 1918, và nhiều chi tiết kiến trúc nguyên bản vẫn còn được giữ lại. Cầu thang sắt xoắn nối các tầng nhỏ, tường loang màu thời gian, nền gạch mòn dưới nhiều thập kỷ sinh hoạt, tất cả hiện diện như một phần tự nhiên của không gian, hơn là yếu tố được dàn dựng.

Ảnh: Cafe Phố Cổ

Lối nhỏ đi vào quán. Ảnh: Cafe Phố Cổ

Không gian sân trong. Ảnh: Cafe Phố Cổ
Không gian được tổ chức theo chiều dọc, mỗi tầng mang một tính cách riêng, từ những phòng nhỏ khép kín phù hợp cho cuộc trò chuyện riêng tư, đến khoảng thông tầng đón ánh sáng tự nhiên từ trên xuống. Ánh sáng được bố trí có chủ đích để làm nổi kết cấu tường và bề mặt gỗ cũ. Từ mặt phố bước vào sân trong rồi lên từng tầng, hành trình di chuyển trong quán tự nhiên tạo ra cảm giác tách dần khỏi nhịp bên ngoài, một hiệu ứng đến từ cấu trúc không gian nhiều hơn là từ dụng ý trang trí.

Ảnh: Cafe Phố Cổ

Ảnh: Cafe Phố Cổ
Cafe Phố Cổ
Địa chỉ: 11 Hàng Gai, Hoàn Kiếm, Hà Nội
2. Everbloom Floral & Event
Nằm tại số 30 Châu Long, Everbloom Floral & Event vận hành đồng thời như một quán cafe và một không gian thực hành nghệ thuật cắm hoa đương đại. Người sáng lập là nghệ sĩ Hà Minh Khôi, thành viên người Việt Nam đầu tiên của American Institute of Floral Designers, tổ chức nơi này như một xưởng sáng tác mở, nơi hàng trăm cành hoa tươi được thay mới mỗi ngày.

Ảnh: Everbloom Floral & Event
Ngôi nhà giữ nguyên cấu trúc cũ với cửa gỗ và sân nhỏ, nhưng bên trong là không gian có nhịp thay đổi liên tục. Hoa không đóng vai trò trang trí nền mà là yếu tố trung tâm, được sắp đặt cùng đồ nội thất vintage và vật liệu bản địa, dưới ánh sáng tự nhiên lọc qua ô cửa. Sự đối lập giữa những vật thể tĩnh đã ở đó từ lâu và những cành hoa luôn biến đổi tạo nên một sức căng thú vị trong không gian.

Ảnh: Everbloom Floral & Event

Ảnh: Everbloom Floral & Event

Ảnh: Everbloom Floral & Event
Bố cục nội thất kết hợp vật liệu bản địa và đồ nội thất cũ, ánh sáng vàng xuyên qua ô cửa tạo nên lớp hoài niệm ấm áp. Hoa ở đây không chỉ là trang trí mà chính là chủ thể, là ngôn ngữ cho các tương tác và cảm xúc của khách. Khi khách ngồi xuống, họ vừa thưởng thức cà phê vừa đối diện với vật thể sống đang thay đổi, cảm nhận hơi thở thời gian qua màu sắc và hình hài của hoa.
Everbloom Floral & Event
Địa chỉ: 30 Châu Long, Trúc Bạch, Hà Nội
3. Engels (Ăng-ghen)
Khác với những không gian lấy hoa hay đồ gia dụng làm điểm nhấn, Engels trên phố Nguyễn Trung Trực gần giống một kho lưu trữ văn hóa được sắp xếp theo logic riêng của chủ quán. Bộ sưu tập tích lũy hơn mười năm là trục chính của không gian: tranh thờ của người Dao, sách chữ Hán, đồ thủ công từ các nghệ nhân vùng cao…, mỗi vật phẩm được đặt ở đó như một hiện vật có xuất xứ, không phải như đạo cụ trang trí. Những mảnh gốm vỡ được xử lý bằng kỹ thuật Kintsugi, giữ nguyên vết nứt thay vì che đi, một chi tiết nhỏ nhưng nói lên khá nhiều về cách người sáng lập nhìn nhận đồ vật cũ.

Ảnh: Facebook Ngồi đâu?

Ảnh: Facebook Ngồi đâu?
Cái tên Engels gợi liên tưởng đến nhà tư tưởng Friedrich Engels, tạo ra một tầng nghĩa bên dưới không gian, dù quán không khai thác điều đó một cách rõ ràng. Nét hoài cổ ở đây không tập trung vào một điểm nhấn duy nhất mà lan ra đều khắp: từ tranh treo tường, bản nhạc, thiết kế menu, đến những trang sách cũ được dùng làm đế lót ly. Thực đơn cũng giữ tinh thần tương tự, gồm có cà phê trứng, bánh ép Huế, những món quen thuộc được phục vụ trong không gian mang nhiều tầng lớp hơn vẻ ngoài của nó.

Quán chỉ có một tầng và gác xép nhỏ, với thêm lựa chọn ngồi ngoài nhìn ra phố, đủ để cảm nhận con phố Nguyễn Trung Trực ở nhịp chậm hơn. Ảnh: Facebook Ngồi đâu?

Ảnh: Facebook Ngồi đâu?
Engels (Ăng-Ghen) Art Space & Cafe
Địa chỉ: 4 P. Nguyễn Trung Trực, Nguyễn Trung Trực, Ba Đình, Hà Nội
4. Tiệm Cà Phê Thư Báo
Lấy cảm hứng từ văn hóa thư tín thời bao cấp, Tiệm Cà Phê Thư Báo xây dựng không gian xung quanh một bộ sưu tập những lá thư viết tay, được lưu giữ và trưng bày như tài liệu của một thời kỳ đã qua. Trong căn phòng ốp gỗ với kệ sách cũ, khách hàng có thể đọc lại những dòng chữ từ những thập niên trước.

Ảnh: Vietnamplus

Ảnh: Vietnamplus
Phần còn lại của không gian giữ tinh thần tương tự. Nội thất gợi lại Hà Nội thập niên 80, 90: tủ ly, đài bán dẫn, xe đạp cũ, những vật dụng sinh hoạt bình thường của một giai đoạn cụ thể, được sắp đặt không có vẻ dàn dựng. Không gian không cố gắng tái hiện một khung cảnh hoàn chỉnh, mà để các hiện vật tự nói theo cách của chúng.

Không chỉ gây thương nhớ bởi tách cà phê phin đậm vị hay chiếc bánh mật ngọt lành, quán còn níu chân người bởi một bộ sưu tập đặc biệt: hàng nghìn lá thư tay được viết bằng nét chữ nghiêng nghiêng trên những trang giấy đã ố màu thời gian. Ảnh: Vietnamplus

Ảnh: Vietnamplus

Ảnh: Vietnamplus
Tiệm Cà Phê Thư Báo
Địa chỉ: 27 Ng. 198 P. Thái Thịnh, Láng Hạ, Đống Đa, Hà Nội
5. Cà phê Nhà Kho – Thành Công
Tên gọi Nhà Kho phản ánh khá trực tiếp cách không gian được tổ chức: mộc mạc, không chú trọng vào tính thẩm mỹ hoàn chỉnh, nhưng đặc trong các vật dụng sinh hoạt của Hà Nội một thời. Tivi đen trắng, máy chữ, điện thoại quay số, hoa văn quen thuộc trên vải và gốm, những hiện vật này không được trưng bày như đồ sưu tầm mà hiện diện như một phần tự nhiên của căn phòng.

Ảnh: Cà phê Nhà Kho – Thành Công

Ảnh: Cà phê Nhà Kho – Thành Công
Hương cam quế và nhạc trữ tình tạo thêm một lớp cảm xúc, giữ không gian ở trạng thái nhẹ nhàng hơn so với vẻ ngoài cũ kỹ của nó. Bình hoa tươi màu hồng, trắng, đỏ đặt rải rác, làm nhịp lại giữa các mảng đồ vật tối màu. Góc phòng có cây đàn piano cũ và guitar, không mang tính trình diễn, chỉ đơn giản là hiện hữu như một nhân vật của không gian.

Ảnh: Cà phê Nhà Kho – Thành Công

Ảnh: Cà phê Nhà Kho – Thành Công

Ảnh: Cà phê Nhà Kho – Thành Công
Cà phê Nhà Kho – Thành Công
Địa chỉ: 104 Nhà B2 phố Thành Công, Ba Đình, Hà Nội
6. Nghê. ArtSpace & Café
Nằm trong một con ngõ trên phố Hoàng Mai, Nghê. ArtSpace & Café đặt trong ngôi nhà xây từ năm 1916, đã qua năm thế hệ của cùng một gia đình. Không gian từng là nơi thờ tự và lưu giữ tranh; người chủ thuộc thế hệ thứ năm giữ lại cấu trúc và bộ sưu tập ấy, đồng thời mở ra cho công chúng đến tham quan dưới hình thức một không gian nghệ thuật kết hợp cafe.

Ảnh: Nghê. ArtSpace & Café

Ảnh: Nghê. ArtSpace & Café
Cái tên Nghê. có nhiều tầng ý nghĩa. Bốn tượng nghê đá cổ đặt trong sân là điểm xuất phát. Nghê là linh vật trong văn hóa Việt, mang hàm nghĩa về sự uy nghi và trí tuệ. Dấu chấm ở cuối tên tạo thêm một lớp mở: có người đọc là Nghê, có người đọc là Nghệ, và quán không chủ động giải thích thêm.

Ảnh: Instagram @hanoitakeaway

Ảnh: Instagram @hanoitakeaway
Bộ sưu tập tranh của gia đình là trục chính của không gian với phần lớn là tác phẩm của họa sĩ Phạm Lực, người có bề dày sáng tác gắn với đề tài đời sống Việt Nam qua nhiều thập kỷ. Các bức tranh có nhiều chủ đề, về người nông dân, người mẹ, người lính được treo trên tường gạch cũ, dưới mái ngói và bên cạnh cửa gỗ còn nguyên vẹn… Khu vườn phía sau giữ nguyên cây xanh, dây leo và bụi chuối, được chỉnh sửa ở mức tối thiểu.

Ảnh: Instagram @hanoitakeaway
Nghê. ArtSpace & Café
Địa chỉ: 21 Ng. 197 Đ. Hoàng Mai, Hoàng Văn Thụ, Hoàng Mai, Hà Nội
Thực hiện: Vy Dương
Xem thêm: